Express-Miejski.pl

Krzywa Wieża ma 600 lat!!

Krzywa Wieża ma 600 lat fot.: zdjęcia archiwalne

Zobacz wszystkie zdjęcia w galerii

Chyba nikt nie zwrócił uwagi na fakt, że nasz "sztandarowy" zabytek, symbol Ząbkowic Śl. - Krzywa Wieża, w przyszłym roku będzie miała "okrągłe" 600 lat!!!

W 1413 r. według kroniki Marcina Koblitza zakończono budowę kościoła parafialnego św. Anny i znajdującej się przy nim dzwonnicy - dzisiejszej Krzywej Wieży. Mówimy o dzisiejszej Krzywej Wieży, bowiem na początku XV w. wieża była jeszcze "prosta"!! We wspomnianej kronice Koblitz, powołując się na inne źródła twierdzi, że wieża pochyliła się dopiero w 1590 r. na skutek lokalnego trzęsienia ziemi.

Wieża jest tajemniczym obiektem i to z wielu powodów. Po pierwsze, jeszcze przed II wojną światową niemieccy historycy twierdzili, że wieża jest pozostałością jakiegoś bliżej nieznanego zamku przedlokacyjnego, zniszczonego w II poł. XV w., o czym może świadczyć wejście do niej na wysokości pierwszego piętra. Inna hipoteza, sformułowana przez Kurta Bimmlera sugeruje, że wcześniej, tuż po lokacji miasta, wieża pełniła rolę bramy miejskiej.

Inny historyk z XIX w. - August Knotel twierdzi, powołując się na naocznego świadka, niejakiego kantora Heinricha, nauczyciela z Ząbkowic, że na wieży tuż przed jej pożarem w 1858 r. był napis: "Nazywam się Johannes Gleiss, wybudowałem tę wieżę krzywą z pilnością. 1500".

I można by zadać w tym miejscu proste pytanie: komu wierzyć??? Mamy wersje wzajemnie się wykluczające??? W pożarze 1858 r. wieża spłonęła w górnej części i zastanawiano się nawet nad jej rozbiórką. Na skutek protestu ówczesnych mieszkańców Ząbkowic przeprowadzono wstępne prace archeologiczne, odkopując fundamenty wieży przy północno - zachodnim narożniku, które potwierdziły przypuszczenie o celowym budowaniu "krzywej wieży". Był nawet na tę okoliczność sporządzony specjalny protokół przez inspektora budowlanego Elsnera z Kłodzka!! Jak widać, aż się prosi, aby przeprowadzić wokół wieży badania archeologiczne, które mogłyby wyjaśnić wszystkie, podane wyżej wątpliwości i hipotezy.

Warto również wspomnieć i o tym, że wieża od 1413 r. pełniła funkcję dzwonnicy pobliskiego kościoła parafialnego św. Anny i była z nim połączona napowietrznym gankiem, wychodzącym z Kaplicy Brackiej, który musiano rozebrać w 1598 r. na skutek pochylenia wieży, o czym wspomina Marcin Koblitz. Dzwony na wieży były zawieszane trzykrotnie. Ostatni raz zawieszono je po nadbudowie wieży po pożarze w 1860 r. Zostały zdjęte w 1944 r. podczas II wojny światowej i pewnie zostały przetopione na armaty, jak to było w zwyczaju w państwie niemieckim. A może gdzieś leżą w składnicy historycznych dzwonów w Hamburgu, gdzie znalazło się wiele dzwonów ze śląskich kościołów???

Jak widać "Krzywa wieża", nasz "miejski skarb" i symbol, dla zobaczenia którego przyjeżdża do Ząbkowic już blisko 20 tyś. turystów, kryje w sobie wiele tajemnic, które przy okazji takiej pięknej rocznicy należałoby spróbować rozwikłać!! Należałoby w pierwszym rzędzie poszukać dzwonów, które zawsze tam były, a których dźwięk mógłby bardzo "wzbogacić" atmosferę miasta. Należałoby również pomyśleć o systematycznych badaniach pochylenia wieży, bo jak wierzyć pomiarom, wieża w ciągu ostatnich 80 lat pochyliła się o około 50 cm!!

Tak więc przy okazji przyszłorocznych "Dni i nocy Krzywej Wieży" powinniśmy świętować w sposób szczególny, bowiem miano "Śląskiej Pizy" zobowiązuje!!

Jerzy Organiściak

1

Dodaj komentarz

Dodając komentarz akceptujesz regulamin forum

KOMENTARZE powiadamiaj mnie o nowych komentarzach

  • Krzywa Wieża ma 600 lat!!

    2012-12-17 08:38:57

    Jerzy Organiściak

    Chyba nikt nie zwrócił uwagi na fakt, że nasz "sztandarowy" zabytek, symbol Ząbkowic Śl. - Krzywa Wieża, w przyszłym roku będzie miała "okrągłe" 600 lat!!!

  • 2012-12-17 16:56:19

    gość: ~Levy

    ostatnio dodany post

    Moim zdaniem najbliższa prawdy jest hipoteza o tym, iż Była to Wieża mieszkalna pełniąca funkcje zamku i była częścią fortyfikacji starego miasta, być może za nim powstał zamek pełniła funkcje taką jak wieża w Sidlęcinie. W okresie średniowiecza między X-XV w. takie budowle nie były rzadkością. To, że jej budowę datuje się na rok 1413 wynika tylko z tego, że w tym samym czasie powstał Kościół św. Anny i pewnie wykorzystano stare fundamenty wierzy obronnej, na co wskazuje inny budulec podstawy wieży do rozbudowania jej i uczynienia z niej wieży przykościelnej co było typowe dla budownictwa śląskiego patrz. np Kościół w Nysie, zresztą którego sklepienia były wzorem dla kościoła św. Anny. Więc moim zdaniem wieża może być nawet starsza niż najstarsza część zamku strona płd. która pochodzi z pierwszej połowy XIV w. Za tezą iż wieża jest starsza od zamku przemawia też by przemawiała lokacja miasta, która jak wiemy musiała być przed rokiem 1287, tak więc musiało mieć już dużo wcześniej obiekt w którym rezydował kasztelan, czy też inny namiestnik książęcy lub sam książę. Tak więc jest to obiekt nie tylko ciekawy pod względem wizualnym (wartość architektoniczna jest niewielka pomijając, iż jest wiekowa0) ale historia jej powstania i funkcji jest już bardzo pasjonująca i ciekawa jak i widoki z jej szczytu.

REKLAMA