Express-Miejski.pl

PKBWL opublikowała raport po wypadku awionetki w Strąkowej. Ustalono, co doprowadziło do zdarzenia

zdjęcie archiwalne

zdjęcie archiwalne fot.: em24.pl

Państwowa Komisja Badania Wypadków Lotniczych opublikowała raport końcowy dotyczący wypadku samolotu Bristell S-LSA, do którego doszło 21 lipca 2025 roku w Strąkowej.

Z ustaleń komisji wynika, że problemy z silnikiem sygnalizowane przez pilota były następstwem rozładowania akumulatora. W trakcie awaryjnego lądowania doszło natomiast do przeciągnięcia maszyny i utraty kontroli nad jej lotem, co w rezultacie doprowadziło do wypadku.

Zdarzenie miało miejsce około godz. 12.30. Na pokładzie dwumiejscowego samolotu znajdowały się dwie osoby – 40-letni pilot oraz pasażerka. Wystartowali około godz. 12.15 z terenu wykorzystywanego do startów i lądowań w okolicach Ząbkowic Śląskich. Ich celem był Konstancin-Jeziorna.

Kilka minut po starcie pilot nawiązał kontakt ze Służbą Informacji Powietrznej FIS Poznań. Niedługo później poinformował o problemach z ciśnieniem paliwa i podjął decyzję o powrocie do miejsca startu. W rozmowie z informatorem przekazał, że samolot „na razie jakoś leci powoli”. Zapowiedział również, że zgłosi swoją pozycję, gdy dostrzeże lądowisko.

Około cztery minuty później próby nawiązania z nim kontaktu przez FIS nie przyniosły odpowiedzi. Lot trwał łącznie około 10 minut.

Rozładowany akumulator doprowadził do wyłączenia silnika

Jak ustaliła PKBWL, samolot był sprawny technicznie. Badania wraku nie wykazały usterek instalacji paliwowej, które mogłyby wyjaśnić problemy zgłaszane przez pilota podczas lotu.

Kluczowe okazały się dane zapisane w sterowniku silnika ECU. Ich analiza wykazała, że podczas wykonywania listy kontrolnej przed uruchomieniem silnika pilot przestawił przełącznik „BACKUP” w pozycję „ON”. Wskutek tego zasilanie ECU silnika następowało z akumulatora, jednak ten był odłączony od układu ładowania.

Akumulator obciążały także dwie elektryczne pompy paliwa. Po około 15 minutach od uruchomienia silnika nastąpiło rozładowanie akumulatora i związany z tym spadek napięcia prądu w układzie. W konsekwencji, wydajność pomp zaczęła spadać, skutkiem czego zmniejszało się ciśnienie paliwa. - Postępujący spadek mocy silnika uniemożliwił kontynuowanie lotu. Pilot zaobserwował spadek ciśnienia paliwa, odczuł spadek mocy silnika, jednak nie rozpoznał, że przyczyną tego stanu jest brak ładowania akumulatora. W tym czasie podjął decyzję o powrocie do miejsca startu - czytamy w raporcie PKBWL.

Komisja podkreśliła, że nie ustaliła, dlaczego pilot z relatywnie dużym doświadczeniem, nie włączył generatora prądu przed startem. W raporcie podkreśliła, że sposób zasilania oraz brak ładowania akumulatora sygnalizowane są wizualnie na panelu sterowania.

Samolot spadł niemal pionowo na pole

Gdy silnik samolotu tracił moc po czym wyłączył się, pilot ocenił, że dolot do miejsca startu (do lądowiska) będzie niemożliwy. Z wysokości około 150 m AGL wybrał pole do lądowania.

Z analizy zapisów lotu wynika, że manewr skrętu w kierunku wybranego pola rozpoczął się na niewielkiej wysokości. Przed lądowaniem wypuszczone zostało również podwozie. Według PKBWL zwiększyło to opór aerodynamiczny i podniosło prędkość przeciągnięcia samolotu.

Komisja ustaliła, że podczas zakrętu doszło do niewłaściwego skoordynowania manewru i nadmiernej utraty prędkości. Pilot nie zdołał przeciwdziałać utracie równowagi kierunkowej i poprzecznej. W konsekwencji samolot przeciągnął się, zwalił na lewe skrzydło i uderzył w ziemię pod dużym kątem.

Do zderzenia doszło na polu uprawnym, około 1,5 km na południowy wschód od miejsca startu. Maszyna została całkowicie zniszczona, a po uderzeniu skapotowała. Zbiorniki paliwa uległy rozszczelnieniu, jednak nie doszło do pożaru.

Obie osoby odniosły poważne obrażenia

Na miejsce wezwano służby ratunkowe, w tym śmigłowce Lotniczego Pogotowia Ratunkowego. Pilot i pasażerka zostali wydobyci z wraku i przetransportowani do szpitali w stanie zagrożenia życia. Oboje odnieśli poważne obrażenia i stracili przytomność w wyniku uderzenia.

Jak wskazano w raporcie, istotne znaczenie dla przeżycia miało korzystanie przez obie osoby z pasów biodrowych i barkowych.

Samolot był wyposażony w balistyczny system ratowniczy ze spadochronem, jednak nie został on użyty. Komisja zwróciła uwagę, że wysokość, na której doszło do utraty kontroli nad maszyną, nie pozwalała już na jego skuteczne wykorzystanie. Zgodnie z instrukcją systemu zalecana wysokość jego uruchomienia wynosi powyżej 200 metrów nad ziemią.

Komisja wskazała pięć czynników, które doprowadziły do wypadku:

1. Niewłączenie generatora prądu przed startem, co uniemożliwiło trwałą i wydajną pracę zespołu napędowego.

2. Podjęcie decyzji o lądowaniu awaryjnym w terenie przygodnym na bardzo małej wysokości.

3. Prawdopodobnie niewłaściwe rozplanowanie i wykonanie manewru do lądowania oraz wypuszczenie podwozia mimo wyłączenia silnika.

4. Przeciągnięcie samolotu podczas zakrętu do lądowania.

5. Decyzja o powrocie do miejsca startu pomimo awarii jednostki napędowej.

W raporcie wstępnym znalazła się informacja, że pilot posiadał świadectwo kwalifikacji wydane przez LAA Republiki Czeskiej („Pilotni Prukaz”), w okresie ważności oraz orzeczenie lotniczo-lekarskie klasy 2 i LAPL, w okresie ważności, bez ograniczeń. W raporcie końcowym komisja odnotowała natomiast, że pilot nie posiadał świadectwa kwalifikacji właściwego dla tego statku powietrznego, wydanego przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego. 

PKBWL zaznacza, że celem badania było ustalenie okoliczności i przyczyn zdarzenia oraz zapobieganie podobnym wypadkom w przyszłości. Komisja nie orzeka o winie ani odpowiedzialności uczestników zdarzenia, a sformułowania zawarte w raporcie, w związku z art. 5 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 996/2010 w sprawie badania wypadków i incydentów w lotnictwie cywilnym oraz zapobiegania im […] oraz art. 134 ustawy – Prawo lotnicze, nie mogą być traktowane jako wskazanie winnych lub odpowiedzialnych za zaistniałe zdarzenie.

Artykuł opracowano na podstawie raportu końcowego Państwowej Komisji Badania Wypadków Lotniczych nr 2025-0071 dotyczącego zdarzenia z 21 lipca 2025 roku.

em24.pl / PKBWL

0

Dodaj komentarz

Dodając komentarz akceptujesz regulamin forum

KOMENTARZE powiadamiaj mnie o nowych komentarzach

REKLAMA